De Nederlandse overheid ging ter voorbereiding op de uitbraak van een cholera-epidemie in 1831-1832 voortvarend aan de slag om de epidemie te weren. In deze aanpak liggen interessante handvatten besloten voor hoe de overheid zich kan voorbereiden op een nieuwe pandemie.
Als we de academische vrijheid écht willen beschermen, moeten we niet alleen individuele wetenschappers, maar ook universiteiten en andere kennisinstellingen beschermen. Ingrid Leijten, hoogleraar Nederlands en Europees constitutioneel recht, reflecteert op de Annie Romein-Verschoorlezing van Nadia Bouras.
Academische vrijheid lijkt een vanzelfsprekend goed, maar in werkelijkheid is ze ongelijk verdeeld. Niet alleen door politieke druk of maatschappelijke verharding, maar ook door subtielere vormen van uitsluiting binnen de academie zelf, betoogt Nadia Bouras in de Annie Romein-Verschoorlezing 2026.
‘Daar zullen historici in de toekomst hun werk aan hebben,’ klinkt het wel eens wanneer een autocraat vrije verkiezingen opschort, een miljardair een nazigroet brengt, of een sofist aan de definitie van genocide morrelt. Maar wat met de historici van nu? En over welke toekomst gaat het dan?
Het is tijd om het erfgoed van academisch protest te verzamelen en veilig te stellen voor de toekomst. Over de Muur roept op om foto’s van protestborden en ander materiaal te uploaden in Zenodo.
Al in 1995 beargumenteerde antropoloog Michel-Rolph Trouillot dat machtsverhoudingen de productie van geschiedenis beïnvloeden. In zijn befaamde werk – ook veelvuldig aangehaald door historici – pleit hij voor authenticiteit als fundament voor het vastleggen van geschiedenis. Onder authenticiteit verstaat Trouillot het vermogen van een historicus om zichzelf als actor in het heden te positioneren en…
Als online platform beoogt Over de Muur om bijdragen van historici aan het publieke debat te intensiveren. In onze optiek blijft historische kennis te vaak hangen achter hoge betaalmuren en/of verschuilen historici zich achter een positie van schijnbare politieke neutraliteit. De huidige internationale en nationale politieke ontwikkelingen brengen nu echter ook de academische vrijheid in…
In De BVD in de politiek toont Jos van Dijk de strijd van de veiligheidsdiensten tegen communisten tijdens de Koude Oorlog. Maar in hoeverre kunnen historici bij de archieven van geheime diensten? Teun Dominicus gebruikt Van Dijks boek voor een oproep tot nieuw onderzoek. Wisten de deelnemers aan de Tweede Kamerverkiezingen in 1959 dat een…
De oorlog in Oekraïne heeft naast een humanitaire catastrofe een kenniscrisis tot gevolg nu honderdduizenden wetenschappers en studenten op de vlucht zijn. Wat kunnen wij doen om bedreigde academische gemeenschappen te ondersteunen? Kijkend naar de geschiedenis pleiten Ellen Rutten en Dorine Schellens voor investeringen in internationale netwerken en infrastructuur.
Al lang vóór het boek van Rachel Carson in 1962 bestond er een diffuus onbehagen over en wetenschappelijk onderzoek naar de schadelijke effecten van DDT en andere chemische bestrijdingsmiddelen. Hoe verliep dit debat, en waarom bleven politieke maatregelen zo lang uit? Welke lessen kunnen we hieruit trekken voor de actuele aanpak van de klimaatcrisis? Hoe…
