De wereldwijde opmars van rechts-populistische en extreemrechtse partijen vormt meer dan ooit een bedreiging voor het werk van instellingen die zich bezighouden met geschiedenis en cultuur, zoals universiteiten, archieven en historische verenigingen. In Duitsland bereikt deze ontwikkeling nu haar voorlopige hoogtepunt. De gevolgen daarvan voor de samenleving als geheel kunnen niet langer worden onderschat.
Categorie: Geschiedenis actueel
Archivaris Gertjan Desmet vond hoogstwaarschijnlijk het originele exemplaar van de toespraak die Patrice Lumumba hield op de Congolese Onafhankelijkheidsdag (30 juni 1960). In dit interview vertelt hij over zijn onderzoekmethode, de mythevorming rond Lumumba en het belang van gedegen bronnenonderzoek.
“Alcohol schaadt de gezondheid”, in plaats van “Alcoholmisbruik schaadt de gezondheid”: het lijkt een klein semantisch verschil, maar achter de besparing van acht letters gaat veel meer schuil. Economische belangen versus volksgezondheid: het is een evenwichtsoefening die onze voorouder rond 1900 maar al te goed kende.
Categorieën
Pandemische weerbaarheid
De Nederlandse overheid ging ter voorbereiding op de uitbraak van een cholera-epidemie in 1831-1832 voortvarend aan de slag om de epidemie te weren. In deze aanpak liggen interessante handvatten besloten voor hoe de overheid zich kan voorbereiden op een nieuwe pandemie.
In de bijdrage ‘Zoldervondsten’ op Over de Muur wordt zichtbaar hoe archiefverlies het collectieve geheugen kwetsbaar maakt. Maar wat als archieven helemaal ontbreken? Binnen de jeugdzorg is dat geen louter praktisch probleem voor onderzoekers: het raakt direct voormalige bewoners en hun families.
Extreemrechts is erbij gebaat om in een continu heden van crisis naar crisis te springen, waardoor we het langetermijnperspectief uit het oog verliezen. In plaats van constant te reageren op de ophef van de dag, kunnen we ons beter richten op de dingen die we van waarde vinden voor de huidige samenleving en toekomstige generaties.…
In de Amerikaanse sitcom Ghosts vormen rondspokende voorouders een olijke verzameling van rare snuiters. De serie toont het universeel menselijke, maar kan ondertussen niet ontsnappen aan de vooruitgang. Ghosts is ‘chronologisch snobistisch’.
De wereldwijde pro-Palestijnse studentendemonstraties die in het voorjaar van 2024 zo veel losmaakten, zijn geen nieuw fenomeen. Ook in de Romeinse keizertijd werd er al fel geprotesteerd om de rechten van onschuldige slachtoffers te beschermen. Welke lessen zijn daaruit te trekken voor het heden?
Een historische overwinning of zetten we stappen terug in de tijd? Vlaams Belang verwoordt dit vraagstuk alsvolgt: “De verkiezingen van 2024 vormen een keerpunt in de geschiedenis van ons land: wij, Vlamingen, kunnen onze toekomst werkelijk in eigen handen nemen.” Op 9 juni 2024 zullen we het weten (of, met wat geluk, 541 dagen later):…
Een historische overwinning of zetten we stappen terug in de tijd? Vlaams Belang verwoordt dit vraagstuk alsvolgt: “De verkiezingen van 2024 vormen een keerpunt in de geschiedenis van ons land: wij, Vlamingen, kunnen onze toekomst werkelijk in eigen handen nemen.” Op 9 juni 2024 zullen we het weten (of, met wat geluk, 541 dagen later):…